Veliko rukometno takmičenje igra se gotovo svake zime. Evropsko i svjetsko prvenstvo za muškarce održavaju se u januaru, naizmjenično, svako svake druge godine, dok se ženska prvenstva igraju krajem kalendarske godine. Put do njih nije isti: za evropsko prvenstvo igraju se kvalifikacione grupe, a evropske reprezentacije do svjetskog najčešće dolaze kroz baraž.
Kvalifikacije za evropsko prvenstvo
Na završnom turniru evropskog prvenstva od 2020. godine u muškoj konkurenciji igraju 24 reprezentacije. Isti broj učesnica ima i žensko prvenstvo od 2024. godine.
Sistem kvalifikacija za muško prvenstvo u osnovi izgleda ovako:
- domaćini imaju osigurano mjesto, a direktan plasman može donijeti i visok plasman na prethodnom prvenstvu
- slabije rangirane reprezentacije igraju pretkvalifikacije
- u glavnoj fazi reprezentacije su podijeljene u grupe po četiri i igraju dvokružno, kod kuće i u gostima
- na prvenstvo idu dvije prvoplasirane ekipe iz svake grupe i određen broj najboljih trećeplasiranih
Utakmice se igraju u nekoliko reprezentativnih termina tokom sezone, kada klupska takmičenja pauziraju. Grupe se formiraju žrijebom, a reprezentacije se prije žrijeba razvrstavaju u jakosne šešire prema rang-listi Evropske rukometne federacije (EHF).
Kako se dolazi na svjetsko prvenstvo
Svjetsko prvenstvo od 2021. godine ima 32 učesnika. Mjesta su raspoređena po kontinentima, a Međunarodna rukometna federacija (IHF) dio mjesta može dodijeliti i pozivnicom.
Evropa ima najviše predstavnika, a oni se dobijaju na tri načina:
- Direktno: domaćin i aktuelni svjetski prvak.
- Preko evropskog prvenstva: najbolje plasirane reprezentacije s prethodnog evropskog prvenstva koje mjesto nisu osigurale na drugi način.
- Kroz baraž: ostale reprezentacije igraju dvije utakmice, kod kuće i u gostima, a na prvenstvo ide ekipa s boljim ukupnim rezultatom.
Baraž je nemilosrdan, jer o plasmanu odlučuje samo 120 minuta igre i gol-razlika iz dva susreta. Reprezentacije koje nisu igrale na evropskom prvenstvu često prije toga moraju proći i dodatno kolo.
Olimpijske igre kao posebna priča
Olimpijski turnir ima samo 12 reprezentacija u svakoj konkurenciji, pa je plasman na njega najteže ostvariti. Mjesta se osvajaju rezultatima na svjetskom i kontinentalnim prvenstvima te kroz posebne kvalifikacione turnire.
Zašto se sistem mijenja
Broj učesnika velikih takmičenja posljednjih godina je rastao, a s njim su se mijenjale i kvalifikacije. Zbog toga pravila koja vrijede za jedan ciklus ne moraju vrijediti za naredni: broj direktnih mjesta, broj grupa i način izbora najboljih trećeplasiranih određuju se posebno za svako prvenstvo.
Navijačima koji prate kvalifikacije najkorisnije je da pred svaki ciklus provjere propozicije na službenim stranicama EHF-a i IHF-a, jer se tamo objavljuju sistem takmičenja, šeširi i termini utakmica.
